السيد محمود الهاشمي الشاهرودي
492
فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى)
عم ؛ سوره - - ) نبأ ؛ سوره عَمشاء - - ) اعمش عمق عمق : گودى . عنوان ياد شده در بابهاى طهارت ، اجاره و قصاص آمده است . طهارت : به قول مشهور ، به آبى كر ( - - ) آب كر ) گويند كه اگر آن را در ظرفى كه هر يك از طول ، عرض و عمق آن سه وجب و نيم است بريزند ، پر كند . 1 مستحب است عمق قبر به اندازهء قامت انسان معتدل و دست كم تا ترقوه - كمترين حدّ استحباب - باشد . 2 اجاره : شرط صحّت عقد اجاره براى كندن چاه ، مشخص بودن حفر از جهت عرض و عمق است . 3 قصاص : به قول مشهور ، در قصاص جراحت ( - - ) جراحت ) رعايت همسانى گسترهء دو جراحت از جهت طول و عرض لازم است و از جهت عمق لازم نيست . 4 برخى همسانى از جهت عمق را نيز تا حدّ ممكن لازم دانستهاند . 5 عمل عمل : كار . به گفتهء برخى لغويان ، عمل عبارت است از هر كارى كه از روى قصد انجام گيرد و از نظرگستره اخص از « فعل » است ؛ زيرا فعل بر كار بدون قصد نيز اطلاق مىشود 1 ( - - ) فعل ) . به گفته برخى ديگر ، عمل به كارى گفته مىشود كه از روى عقل و انديشه باشد ؛ از اين رو ، قرين علم قرار مىگيرد ؛ ليكن فعل اعم است . 2
--> ( 2 ) . الخلاف 3 / 559 - 562 ؛ كتاب السرائر 3 / 168 ؛ جامع المقاصد 9 / 122 ؛ جواهر الكلام 28 / 140 - 144 * ( 3 ) . مختلف الشيعة 6 / 332 * ( 4 ) . فقه القرآن 2 / 294 * ( 5 ) . الخلاف 3 / 560 ؛ كتاب السرائر 3 / 168 ؛ تحرير الاحكام 3 / 323 ؛ الدروس الشرعية 2 / 281 ؛ الحدائق الناضرة 22 / 287 - 289 ؛ جواهر الكلام 28 / 146 * ( 6 ) . تحرير الاحكام 3 / 323 * ( 7 ) . مسالك الافهام 5 / 424 - 425 ؛ الحدائق الناضرة 22 / 285 ؛ جواهر الكلام 28 / 144 * ( 8 ) . جواهر الكلام 28 / 145 . ( 1 ) . جواهر الكلام 1 / 172 * ( 2 ) . 4 / 300 - 301 ؛ منتهى المطلب 7 / 386 - 387 * ( 3 ) . المبسوط 3 / 237 * ( 4 ) . مسالك الافهام 15 / 272 * ( 5 ) . مهذب الاحكام 29 / 10 .